Cold brew robusta tại nhà bằng hũ thủy tinh và lưới lọc
Cold brew robusta tại nhà không cần máy. Một hũ thủy tinh 1 lít, một rây lưới mịn, một miếng vải xô, 100 gam cà phê, 800 ml nước lọc mát và 16 giờ kiên nhẫn.
Cold brew là cà phê pha lạnh bằng cách ngâm bột trong nước lọc mát trong nhiều giờ, không dùng nhiệt. Thành phẩm có vị tròn, ít chua, rất ngọt hậu và ít gắt dạ dày so với cà phê pha nóng. Ở nhà, bạn có thể làm một mẻ đủ uống ba ngày trong tủ mát, bằng dụng cụ bếp sẵn có.
Phần lớn công thức cold brew trên mạng dùng cà phê arabica vì gu phương Tây ưu tiên vị chua trái cây. Nhưng robusta Việt Nam vẫn làm cold brew ngon nếu bạn chọn hạt mới rang, rang trung bình thay vì rang đậm theo kiểu phin truyền thống.
Dụng cụ và nguyên liệu
- Hũ thủy tinh miệng rộng 1 lít, có nắp kín.
- Rây lưới inox mắt nhỏ, loại dùng rây bột làm bánh.
- Một miếng vải xô sạch hoặc túi lọc sữa hạt.
- 100 gam cà phê xay thô, hạt to như muối hột. Robusta hoặc blend 70 robusta 30 arabica đều được. Nếu dùng máy xay tay, nấc gần thô nhất.
- 800 ml nước lọc mát. Nước lọc máy hay nước đóng bình đều dùng được.
Tỉ lệ 1 gam cà phê : 8 ml nước là tỉ lệ "cold brew đậm vừa uống trực tiếp". Nếu bạn muốn cô đặc để pha loãng với đá hoặc sữa, chuyển sang tỉ lệ 1:4 và pha loãng khi uống.
Các bước ngâm
- Cho 100 gam cà phê xay thô vào hũ. Rót 800 ml nước mát vào, khuấy nhẹ bằng đũa gỗ cho bột ngấm đều. Không dùng nước nóng.
- Đậy nắp, để ở nhiệt độ phòng nếu nhà dưới 25 độ, hoặc để thẳng vào tủ mát. Tủ mát cho vị sạch hơn.
- Ngâm 12 giờ cho vị nhẹ, 16 giờ cho vị đậm. Quá 20 giờ bắt đầu chát.
- Hết thời gian, lọc lần một qua rây inox để loại bã. Dồn phần nước qua rây lần hai có lót vải xô. Vải xô giữ lại cặn mịn, cho nước trong.
- Đổ cold brew vào chai thủy tinh sạch, đậy kín, trữ ngăn mát. Uống hết trong 7 ngày.
Uống thế nào
Cold brew tỉ lệ 1:8 có thể rót thẳng vào ly đầy đá, không cần pha loãng. Vài kiểu biến tấu đơn giản tại nhà:
- Đen đá cold brew: 120 ml cold brew lên đá viên lớn. Thêm vài hạt muối tinh cho tròn vị, không cần đường.
- Sữa yến mạch: 100 ml cold brew, 60 ml sữa yến mạch, nửa thìa đường nâu khuấy tan. Phù hợp người không tiêu được sữa động vật.
- Cold brew tonic: 80 ml cold brew, 150 ml nước tonic, một lát cam hoặc chanh vàng. Lạ miệng vào buổi chiều.
Vì sao robusta vẫn ngọt hậu khi pha lạnh
Có hai yếu tố làm robusta hợp cold brew. Một là độ chiết của nước lạnh thấp hơn nước nóng, nên vị chát và vị đắng do caffeine và acid chlorogenic bị giảm. Hai là robusta có nhiều chất tạo thân nước (body), nên dù chiết ít, ly vẫn đậm và dày. Hạt arabica cho ly thơm hoa hơn nhưng dễ cảm giác "nhẹ".
Khi mua cà phê để làm cold brew, chọn loại rang trung bình, không rang đậm. Rang đậm làm dầu nổi bề mặt hạt, ngâm lâu trong nước lạnh dễ gây mùi khét và vị gắt. Hạt rang hơn 3 tuần cũng khó cho vị sạch; chi tiết trong bài bảo quản cà phê rang xay tại nhà.
Lưu ý sức khỏe
Robusta chứa caffeine gấp khoảng hai lần arabica. Một mẻ 800 ml ở tỉ lệ 1:8 có tổng caffeine đáng kể nếu uống hết trong một ngày. Người nhạy cảm với caffeine, phụ nữ có thai và người có bệnh dạ dày nên bắt đầu với 100 ml pha loãng, và tránh uống sau ba giờ chiều. Nếu bạn đang dùng thuốc điều trị huyết áp hay tim mạch, hỏi bác sĩ trước khi đưa cà phê vào thói quen hàng ngày.
Giữ một cuốn sổ pha
Mẻ đầu tiên hiếm khi ra đúng gu. Ghi lại ngày rang của hạt, tỉ lệ cà phê trên nước, thời gian ngâm và điểm cảm quan: đắng, chua, hậu ngọt, mùi. Sau năm mẻ bạn sẽ chốt được công thức "của mình" cho robusta mùa hè và cho những đợt hạt mới về. Nếu bạn pha nhiều, bài pha phin tại nhà cho người mới có mẹo tương tự cho dụng cụ nóng.
Nguồn tham khảo: Cold brew trên Wikipedia tiếng Việt; Hiệp hội Cà phê Ca cao Việt Nam (VICOFA).